gewetensvol aan de afwas

34


















je ziet dat afwassen hier niet zo gemakkelijk gaat; het sop wordt afgespoeld met water en een meisje met de juiste lengte kan nog net bij het water

56
















7

en een paar keer per uur werkt de vulkaan zijn rook naar buiten; hij puft ook een aantal keren achter elkaar en dat gaat de hele dag door

Een zekere Rebecca (Amerikaanse) werkt op de school en traint de leraren in een nieuwe vorm van onderricht aan leerlingen. Het streven is dat in 2015 kinderen zelf kunnen denken zonder dat ze alleen kopiëren en herinneren. Dat kinderen bijv. weten welke dag het vandaag, morgen, gisteren, eergisteren enz. is/was.

89
















1011
















1213















14

15

zoekplaatje.... ik zit tussen die lieve kopjes (foto van Sandra; dank)

De directeur heet Julio en hij is een erg gedreven man met heel veel ideeën, maar realiseert zich niet altijd hoe hij alles moet waar maken. Hij werkt volgens een aantal principes: liefde voor het kind, vertrouwen, het aanleren van vaardigheden en kennis, vechten tegen armoede en dromen waar maken. Want ondanks sociale verschillen -> iedereen is waardevol!  Daarnaast is het belangrijk dat niet alleen de kinderen maar ook de familie bij het trainen/leren betrokken worden, zodat het thuisfront niet tegen- maar meewerkt en ook het nut ervan in ziet en zelf een bijdrage kan leveren.
Er is een begin gemaakt met een tuinproject en op dit moment wordt een oven gemetseld - door een vrijwilliger - zodat steeds meer ideeën van lieverlede werkelijkheid worden. Deze  Amerikaanse man komt elk jaar hier een maand lang vrijwillig werken en hij heeft een eigen stichting (masons on a mission) en een stel vrijwilligers.
Belangrijk is natuurlijk niet de hoeveelheid projecten, maar juist dat men díe projecten die opgezet zijn zo veel mogelijk vast (draaiende) kan houden. Zohad iemand een gastoestel gegeven om op te koken, maar gas bleek zo duur te zijn dat dit niet haalbaar was en dus werd dat toestel niet gebruikt.
Een man uit Tilburg heeft dit gezien en hij zorgt dat er gas aanwezig is en nu is er ook een grote plaat die op gas werkt en waarop veel tortillas tegelijk gebakken kunnen worden.

1617















18

19



































2021



















2223





















  De buurtsuper.


2425
















armoedige huisjes                                                                       een ander project en school

2627













Na dit bezoek zette Suzan ons op de bus en gingen we in een volle chickenbus met en behoorlijke vaart in 20 minuten terug naar Antigua. De bochten nam de chauffeur aardig scherp, maar dat maakt niet uit want je zit als een ingeblikt sardientje in de bus.
Aangekomen op het busstation is het een prachtig zicht om al die kleurrijke bussen bij elkaar te zien staan.
We zijn nog even over de plaatselijke markt gelopen en toen uitgebreid gaan lunchen. Daarna nieuwe oorbellen gekocht, want ik vond die lege oren maar niks.




2829

















3031


















ze eet haar eigen koopwaar op (kauwgom)

32




Wat zou ik al die kinderen graag kind willen laten zijn! Ze lopen helemaal zonder toezicht van een ouder over straat om kauwgom te verkopen.

34









Nog 2 kerken en een ruïne bezocht.
Tot slot een supermarkt gezocht en wat boodschappen gedaan.

33








gekleurde straten/kleurrijke straten







3536


































37

3839
















4041





















 

 pracht en praal, het kan niet op...


4243
























4445
















Om 17:30 uur kwamen we terug in het hotel dat we vanochtend om 7:45 uur hadden verlaten. Op de kamer gegeten en ook een broodje voor morgen meegenomen, want we moeten om 4 uur de koffer buiten de deur zetten en we vertrekken om 4:15 uur. Het wordt een zeer lange dag met een uitstapje naar Honduras.
Terwijl ik dit verslag zit te tikken springt er een grote vlo op mijn laken. Deze heb ik waarschijnlijk meegenomen van een kind op straat. Helaas niet kunnen vangen en dus de sprei er maar op gelegd, zodat - als hij in de bontgekleurde deken zit - hij in elk geval flink zijn best moet doen om mij te bereiken. En om dit positief te benaderen: de nacht is kort.

De groep bestaat uit 14 vrouwen en 13 mannen. Het is een hele goede groep; behulpzaam waar nodig en vooral ook gezellig en humoristisch. Geen lange-teentjes-mensen.
Jolanda geeft goede en vooral ook eerlijke informatie en vertelt ook veel van haar eigen ervaringen.

In Guatemalastad is geweld doodsoorzaak 1. Er zijn verschillende rivaliserende bendes met elk hun eigen tattoo en er is een duidelijke hiërarchie. Hoe wreder de misdaad is hoe hoger dat je op die  hiërarchische ladder komt.
Helaas maken ze ook nog misbruik van de ellende van kleine kinderen. Arme straatkinderen geven ze eten, drinken en aandacht en in ruil daarvoor worden ze 'opgeleid' om buschauffeurs en winkelpersoneel af te persen.


4647













Honduras



Eeuwenlang werd dit land bewoond door de Lenca's; een Indianenvolk en de 48Maya's totdat Columbus in 1502 zijn voetjes aan land zette. Daarna duurde de Spaanse overheersing tot 1821 en vervolgens maakt het land deel uit van de federatie van de Verenigde Staten van Centraal Amerika.
En in 1840 viel Honduras onder het bewind van Guatemala en later onder de Verenigde Staten.
Bananen werden zo belangrijk dat er gesproken werd van een Bananenrepubliek met afwisselende bestuurlijke vormen; democratie, dictatoriaal.
En de taal is Spaans en religie vooral rooms katholiek.


49

Munteenheid:
1 Euro = 26,35265 HNL (Hondurese Lempira) en andersom wordt het:
1 HNL = € 0,03795


Dus vroeg op en iedereen stond om 4:15 uur gepakt en bezakt in de hal, maar daar zijn we nog een klein uurtje blijven staan. De chauffeur moest van Guatemalastad komen en er was iets met de bus of in de stad... helemaal duidelijk is het me niet geworden.
Het vroege opstaan had vooral te maken met mogelijke drukte in Guatemalastad, maar gelukkig verliep dat vlot.Het grenspunt was te herkennen aan de slagboom!





5051
















Alles verliep vlot en al snel na de grensovergang kwamen we bij de beroemde ruïnes van Copan.
Copan was in vroegere tijden een van de rijkste Mayasteden. Tussen 426 tot 822 jaar heeft het vorstenhuis succesvol over Copan geregeerd. Dit is af te leiden aan de afbeeldingen van vroegere heersers op de beeldhouwwerken. De macht werd overgedragen van vader op zoon, gezien de stèles. Deze wijken af van die van de andere Maya-steden doordat hier gewerkt werd met hoogreliëfs,  waarbij de inkervingen zo diep waren dat de afbeelding als het ware los kwam te staan. De beroemde hiëroglyfentrap was prachtig en ook de stèles op het gras waren speciaal -> het waren er zo veel dat men het een woud van koningen noemt.
Het werken aan herstel - vanwege de overwoekering en de impact van de natuurlijke verschijnselen - kan slechts beperkt geschieden. Want als het regenseizoen begint kan men niet verder om dat anders de regen veel schade zou kunnen aan richten.
Het dal van Copan is al 1000 jaar voor Christus bewoond geweest.
De gids was alleraardigst en hij sprak uitmuntend Engels.
Copan is ooit gekocht door Stevens en Catherwood van een weinig welvarende eigenaar Don Josè voor het bedrag van 50 dollar. De Don dacht dat het het waardeloos land was en hij begreep niet dat men er zo veel geld voor wilde geven. Wel was hij bang om gedonder te krijgen met de regering als hij land aan buitenlanders zou verkopen, maar Stevens en co. konden allerlei papieren laten zien van hun regering om hem duidelijk te maken dat de contacten met de regeringen toch goed waren.

5253

























         
boven een maquette zoals deze Mayastad  er oorspronkelijk uit zag

54



en weer komen kinderen van alles verkopen

55

















56
rechts een boom - de Ceiba pentandra - heeft in
zijn jonge jaren flinke stekels. Deze boom is
op 23 november 2003 geplant door prinses Sayako
van Japan





5758




















                                                 
LOVE IS ......



59

onder de berg liggen nog meer overblijfselen uit de Maya stad

6061
















allerlei soorten schimmels, paddestoelen en mos

6263
























6465
















66

67694
















68


















7071

















7273


















7475

















7678

















77


















en toen vlogen er een paar helikopters over en onderaan hangt iets???? bommetje????

7980





















       

            een aziatisch-achtig gezicht


8181




































8284

















8586


















87

















88

8990
















9192
















rawhide????

9394











 
prachtige cactus, uitkijken hij prikt!












95































96




















97




















Na een heerlijke lunch in het stadje Copan gingen we weer op weg en dit keer naar Rio Dulce waar we vroeg in de avond aan kwamen. Het was een zeer lange reisdag, maar goed te doen.
In Antigua kregen we te maken met de El Norte, dit is een koude luchtstroom die wind, wolken en korte regenbuitjes mee neemt. Hij komt voor in de maanden januari, februari en maart. En dan alleen in Mexico, Guatemala en Belize. In extreme gevallen kan de temperatuur tot 10 graden dalen.
Ook hier heerste El Norte nog steeds en de regenbuitjes vielen gedurende de nacht en ook in de ochtend.
Later hoorden we dat de storm veel schade had aangericht en dat er windkrachten van  tussen de 60 en 70 km per uur geconstateerd werden.
Wel lekker geslapen met dit op Holland lijkende weer.

Sandra moest weer een injectie om mogelijke rabiës te voorkomen en Frans heeft haar gespoten. Zodra de vloeistof in haar arm zat zei ze al dat het anders voelde en binnen 5 minuten viel ze weg. Ik kon haar nog net opvangen. Haar rustig bij laten komen en haar wat verfrist met een natte doek. Toen leek het allemaal weer wel te gaan en werd eventueel spanning toegewezen aan haar flauwte. Maar kort erna viel ze weer  weg en kwam even later weer bij en zo ging het een aantal keren door.  De bewusteloos-heidsperiodes werden langer. In overleg met de groep heeft Jolanda besloten om bij Sandra te blijven, omdat haar toestand dermate vreemd was dat er mogelijk toch meer aan de hand zou kunnen zijn dan enkel een flauwte. Jolanda had de bootsman en ons goed geïnformeerd over wat we wel en niet moesten doen. Bovendien sprak een groepsgenoot redelijk Spaans.
De tocht op de rivier met een snelle boot was prachtig, vogels en veel groen. Maar alleen jammer dat het nog steeds regende. We gingen bij het Caribische Livingstone aan wal en Jolanda had ons op ons hart gedrukt om niet de zijstraten in te gaan, want die waren niet veilig.
Komisch om te zien dat je echt het gevoel krijgt van een reis naar Jamaica te hebben geboekt. De mensen lopen hier zo langzaam dat je verbaasd bent dat ze niet achteruit lopen.... In de 19de eeuw zijn de  mensen van deze nazaten uit de Caribiën gekomen.
De terugtocht was droog, maar we voeren toen zo hard dat het maken van foto's niet haalbaar was.

9899
















100101
















102103



















deze vogel is aan een wasbeurtje toe                     prachtig een vogel in stereo

1044105
















106107
















 door het gat zie je een bootje in de verte

108109
















110

111112
















113

115114
















116117
















118119
















1,2,3,4 en draai naar rechts ...                                      nee, nee niet allemaal door elkaar kijk naar de meeuwen!

120121
















gevleugelde piraten

122123






















124125

















de mensen hier lopen - wel heeeeel langzaam - vooruit en gaat die fiets gaat misschien te langzaam om recht te kunnen blijven?

1264127


















128129























131


130

















Bij terugkomst bleek dat het alleen maar slechter met Sandra ging en uit alle symptomen wisten wij (vanuit onze verpleegkundige achtergrond) wel dat het om een anafylactische shock ging (een allergische reactie op de entstof*) en die kan zelfs levensbedreigend zijn.  Maar onze volgende stop was Flores en daar zit je werkelijk in the middle of nowhere. De dokter was erbij geweest en ook hij vond het zorgelijk en dacht aan een anafalactische shock. Jolanda heeft diverse keren overlegd met de arts en met de groep over wat te doen. Sandra wilde met alle geweld mee, maar dat was op de kleine en korte momenten dat ze weer even bij kennis was, om daarna weer in een diepe slaap terug te vallen. Jolanda nam kordaat de beslissing dat zij met Sandra in het hotel zou blijven en mocht het beter gaan ze ons zou na reizen. Jolanda vond het  zeer terecht niet verantwoord om Sandra - die meer buiten dan bij kennis was - alleen in deze vreemde situatie achter te laten. Ze kon niet alleen gelaten worden want als ze naar de wc ging dan haalde ze het bed niet zonder weer bewusteloos te raken. De groep was het hier volledig mee eens. Ook gaf Jolanda aan dat als het met Sandra niet beter ging zij haar zou laten openemen in het ziekenhuis en dat zij zich weer bij de groep zou voegen. De groep was opgelucht dat Jolanda bij haar bleef. Tussen alle zorg rondom Sandra heeft ze ook nog kans gezien om de taken in de groep te verdelen, de gids van de volgende dag - Ruben - te informeren en ervoor te zorgen dat hij ons bij het hotel kwam op halen. Ook de chauffeur kreeg geld voor de nodige betalingen. Een knap staaltje werk van Joalnda en ik vind het een zeer geruststellende gedachte dat Fox dit soort reisleidsters in hun portefeuille hebben.

* een anafylactische shock is een acute en in principe ook levensbedreigende allergische reacctie op een lichaamsvreemde stof. Hierdoor wordt een heftige immuunreactie van het lichaam op gang gebracht; het verdedigingsmechanisme van het lichaam overdrijft als het ware. Zo kunnen mensen reageren op bijvoorbeeld een bijen-of wespensteek, pinda's en noten, bepaalde geneesmiddelen en natuurlatex. Het belangrijkste verschijnsel bij zo'n anafylactische shock is de verwijding van bloedvaatjes en het doorlaatbaar worden van de bloedvatwanden, waardoor vocht in het weefsel kan komen, Uit de cellen (mestcellen) die betrokken zijn bij de  afweer komen grote hoeveelheden histamine vrij, welke een snel opkomend ontstekingsproces in het getroffen weefsel kan veroorzaken. Men kan last hebben van zwellingen, overgeven, buikpijn, diarree, uitputting en men kan flauwvallen. De reactie ontstaat meestal binnen 1 uur maar kan ook veel sneller ontstaan. Bij een snelle en heftige anafylactische reactie kunnen de bloedvaatjes in het lichaam zo verwijden dat een levensgevaarlijke shocktoestand kan ontstaan.

Info van later:Het ziektebeeld werd echter slechter, Sandra was dermate onrustig en totaal van de wereld, dat een ziekenhuisopname noodzakelijk was. En ook hier heeft Jolanda haar de hele tijd bijgestaan. In de ochtend verbeterde de situatie van Sandra. Jolanda hield ons namelijk op de hoogte via de gids. En gelukkig kwamen Jolanda en Sandra die middag ons vergezellen in Flores.  Het zal nog wel even duren eer Sandra 'de oude' is maar haar tropische avontuur heeft in elk geval een happy end. En dat geld ook voor de groep.  Dank je Jolanda!
Terug in Nederland is Sandra is telkens bij de vervolginentingen tegen hondsdolheid opgenomen en dat was nodig, want ze reageerde bij de derde prik nog heftiger dan die van hierboven en idem de volgende. 

Na de lunch de bus in een uurtje of 3,5 rijden kwamen we in Flores.
Flores als enige de regio waar geen fruitvlieg heerst en daardoor ook naar het buitenland mag exporteren. Als je het gebied binnen komt, dan wordt de bus gecontroleerd op fruit.
Prachtig hotel en super gelegen aan het meer.

132

Op het programma  van vandaag stond een bezoek aan Tikal; een wereldberoemde Maya-stad die in het tropisch regenwoud verscholen ligt. Het is een gigantisch complex en dan te weten dat er nog maar een klein deeltje echt ontdekt en blootgelegd is. Er zijn 4000 ruïnes geteld, maar het gros wacht nog op wetenschappelijk onderzoek.
We hebben een 5 tal tempels gezien en de centrale Acropolis.  De Mundo Perdido welke wordt vertaald als de verloren wereld. Het is een ceremoniegebied met een aantal oude ruïnes uit de pre-klassieke periode. Hij wordt zo genoemd omdat dit complex afwijkt van alle tempels van Tikal.
Nummer 4 is de hoogste en die zijn we opgegaan; 160 treden omhoog en ook 160 weer omlaag.
In de bomen leven zeldzame vogels; parkieten, toekans en apen en andere dieren. Maar om die te zien moet je erg vroeg zijn en van ons uit was het nog ruim een uur rijden en de wekker stond al om 6 uur...
133Deze stad werd door toeval  door rubbertappers ontdekt. Zij vertelden erover en toen is er een Guatemalteekse expeditie gestart door Mendez en Tut. Hun verslag wekte weer intersse in Europa en de Zwitserse bioloog Bernoulli kwam in 1877 naar hier om onderzoek te doen. Hij heeft houten deurposten die bewerkt waren met reliëfs en inscripties verwijderd en naar  het volkenkundig museum van Bazel gestuurd.
De eerste nuttige informatie is geleverd door 2 fotografen, te weten de Engelsman Maudslay en de Oostenrijker Maler.


134135












woody

136




137





138










139










Zwemmend hadtasje??? En de vogel
rechts houdt wijselijk zijn bekje....

140


torsende mier met een stuk van een blad







141142













143144













           
uitzicht bovenop tempel 4

145













kerven in de stam -> hier werd kauwgom gewonnen

146

147

























even wennen, want Frans heeft na jaren een andere rugzak

148149















150





                     
mieren met een blad of andersom?




151

153152


















154155





















156















akelig hoog en vooral erg stijl




157158



















en met slechts een smalle rand om op te staan

159










woody met zijn rode kopje



160161





















162









163











164




















165

166

167168


















169















171

brulapen in de boom


170





















172173


























174


De weg naar de grens was erg slecht. Tussen Guatemala en Belize was een afspraak gemaakt dat de weg opgeknapt zou worden door Belize, omdat Belize de grond had gekregen. Maar natuurlijk was er weer gesjoemeld met geld en werden er minder duurzame produkten gebruikt.  Het gevolg is dat er grote gaten in het wegdek zitten en blijven zitten.


Belize
175

De Maya's waren de inwoners van het land totdat de Spanjaarden zich als de baas opdrongen. In de 17de eeuw maakten Britse houthandelaren en piraten er een kolonie van.
Belize heette toen Brits Honduras (tot 1973).  Vanaf 1964 heeft Belize zelfbestuur. Koningin Elizabeth  II is het staatshoofd en Belize is lid van het Britse Gemenebest. Hier wordt officieel Engels gesproken, maar daarnaast ook Spaans en allerlei talen van de bevolkingsgroepen zoals de Maya's.

176

Er is een nieuwe hoofdstad Belmopan gebouwd nadat de orkaan Hattie in 1961 enorme verwoestingen had aangericht. De oude hoofdstad lag te ver onder zeeniveau. Dus ook de regering verhuisde naar de nieuwe hoofdstad.
Het geloof is rooms katholiek, protestant en nog wat andre religies.
Er wordt voornamelijk Engels gesproken.
Het land heeft bergen, heuvels en tropische wouden in het binnenland, moerasvlakten aan de kust met mangrovebossen. Kortom veel flora en dus ook veel fauna.

Belangrijk voor het land zijn de bananen, het suikerriet en de citrusvruchten.





De munteenheid van Belize is de Belizaanse Dollar (BZD) en 1 Euro = 2,73376 BZD en omgekeerd:
1 BZD = € 0,36580 .

Vanmorgen vertrokken uit Guatemala en via Belize gingen we naar Mexico.  Bij de grens is het een waar spektakel. Jolanda nam de paspoorten voor de bekende stempeltjes voor de visa en wij  moesten met onze eigen bagage door de douanepost. Dus moest de hele bus leeggemaakt worden; alle tassen en koffers eruit. De bus kreeg via een speciaal document toestemming om door te rijden. Net over de grens - op een stuk niemandsland - stond de bus te wachten en konden we alle spullen er weer in doen.
Onderweg leguanen gezien en geluncht. Na een aantal uren rijden kwamen we bij de grenspost van Belize en Mexico en daar hetzelfde ritueel: alle koffers en tassen eruit en met je eigen spullen de grens over. Paspoort krijgt verschillende stempeltjes van al die posten.
Maar dat is nog niet alles, want de bus moest ook nog gewisseld worden. Dus na de grensovergang alles eerst weer in de bus en een paar minuten rjden verder alles weer overhevelen in de bus van Mexico. Het is namelijk niet meer toegestaan dat Mexicaanse bussen door Guatemala en andere landen rijden. Dat heeft te maken met een werkvergunning.


177178





















179



180













                                                                                                   
  leguanen

181182













183

184185






















187




186












189





188












190

















leuke plafondversiering in dit restaurant

191192













193194











195













196



vrachtladingen met koffie








's Avonds met z'n allen uit eten gegaan als afscheid, want dit was de laatste avond dat we met een complete groep waren

De opsplitsdag -> een aantal mensen hebben een strandvakantie eraan gekoppeld en gaan naar een ander hotel. Dit is dan ook het einde van de prachtige en interessante rondreis.
Onderweg nog wat gedronken en eten ingeslagen voor in de bus.

197198
















Rond 13 uur in Cancun waar we een hotelkamer hebben, slechts een paar blokken verwijderd van het strand.

199200
















201202

















203204
















Over anderhalve dag vliegen we weer terug naar Nederland, maar nog even genieten van de zon.

Heerlijk uitgeslapen en ontbeten. Daarna naar zee gegaan, maar na een uurtje was het wel zo heet dat ik toch liever mijn kamer met airco op zocht.

205206
















207208

















  fly away....                                                                        onze handdoeken werden mooi versierd



              Que pasa?????


De landen die we tot nu toe bezocht hebben: 42

Abu Dhabi
Guatemala
Luxemburg
Swaziland
België
Hongarije
Marokko
Tsjechië
Belize
Honduras
Mexico
Tunesië
China
Ierland
Nederland
Turkije
Denemarken
India
Noorwegen
Vaticaanstad
Duitsland
Indonesië
Oostenrijk
Vietnam
Egypte
Israël
Polen
Zuid Afrika
Engeland
Italië
Portugal
Zweden
Finland
Jordanië
Rusland
Zwitserland
Frankrijk
Letland
Singapore
Griekenland
Malta
Spanje


209210































211213











212






214